مادربورد ( Motherboard ) در واقع سيستم عصبي کامپيوتر شماست . بدون مادربورد هيچ قطعه اي به درد نمي خورد . يعني شما براي استفاده از يک قطعه مانند کارد گرافيکي و ... بايد آن را روي مادربورد نصب کنيد . اين نصب ممکن است به صورت قرارگيري قطعه روي مادربورد باشد يا به صورت اتصال آن بوسيله کابل به مادربورد. انتخاب مادربورد مهمترين انتخاب در خريد يک کامپيوتر است . براي مثال اگر شما قصد استفاده از پردازنده هاي EE ( Extreme Edition ) اينتل را داشته باشيد ولي از يک مادربورد که چيپست ( chipset ) نه چندان قوي دارد استفاده کنيد ، مطمئنا بسياري از ويژگي هاي پردازنده شما بدون استفاده خواهد ماند .
مادربورد قطعه اي بسيار پيچيده است که تمام داده هاي سيستم شما در آن جريان مي يابد . به همين خاطر انتخاب يک مادربورد مناسب ، بسيار اهميت دارد .
اولين قدم در انتخاب مادربورد : انتخاب نوع پردازنده
اولين قدم در انتخاب مادربورد ، انتخاب نوع پردازنده ( CPU ) اي است که شما مي خواهيد از آن استفاده کنيد . زيرا مادربورد حتما بايد پردازنده شما را پشتيباني کند و از سوکتي سازگار با پردازنده شما استفاده کند . حال سوال اين است :AMD يا Intel ؟ اگر شما قصد استفاده از پردازنده هاي اينتل ( Intel ) را داريد ، هم اکنون پيشرفته ترين پردازنده هاي پنتيوم 4 از سوکت ( socket ) 775 استفاده مي کنند . ولي در مورد AMD هم اکنون پيشرفته ترين پردازنده هاي اين کارخانه از سوکت 939 استفاده مي کنند .
شما مي توانيد با تحقيقي جامع ، با توجه به نيازهاي خود و ويژگي هاي پردازنده هاي دو کارخانه ، پردازنده مورد نياز خود را انتخاب کنيد ... ديگر انتخاب با شماست ...
پشتيباني نوع و ظرفيت حافظه :
امروزه حافظه نقش مهمي را در کامپيوتر ها بر عهده دارد . سرعت و کارآيي سيستم شما بعد از پردازنده به حافظه ( RAM ) بستگي دارد . پس در انتخاب مادربورد به نوع حافظه و ظرفيتي را که مادربورد شما پشتيباني مي کند دقت کنيد .
اکثر مادربورد هاي امروزي از حافظه ي DDR پشتيباني مي کنند . در گذشته ، مادربورد ها از حافظه ي SDRAM استفاده مي کردند ولي هم اکنون حافظه ي DDR حافظه ي اصلي مادربورد هاست . نوع حافظه شما به چيپست ( chipset ) انتخابي شما بستگي دارد . جديدترين چيپست هاي امروزي ( در زمان نگارش اين مقاله ) ، از حافظه ي DDR2 پشتيباني مي کنند که داراي سرعت هاي 533 مگاهرتز ( MHz ) هستند . بسياري از مادربورد هاي پيشرفته که هم اکنون ساخته مي شوند ، Dual Channel DDR هستند ؛ يعني براي سرعت بهتر و کارآيي بهينه ، بايد حافظه ها به صورت جفتي ( Dual ) بر روي آن ها نصب شوند . همچنين دقت داشته باشيد که مادربورد شما ظرفيت بالايي از حافظه ( RAM ) را پشتيباني کند . آخرين مادربورد هاي امروزي تا 8 گيگابايت را پشتيباني مي کنند .
نقش و اهميت چيپست ( chipset ) در يک مادربورد ...
چيپست رسانايي است که پردازنده را به ساير قطعات در سيستم شما متصل مي کند و بعد از CPU ، تراشه اصلي مادربورد محسوب مي شود . خوب است بدانيد که قيمت و کارآيي يک مادربورد تا حد زيادي به چيپست آن وابسته است . اولين مساله مهم در انتخاب يک مادربورد ، سازگاري چيپست مادربورد با پردازنده شماست پس بايد مادربوردي را انتخاب کنيد که چيپست آن ، پردازنده شما را پشتيباني کرده و از مارک هاي مشهور و معتبر باشد . از جمله معروف ترين شرکت هايي که براي پرازنده هاي اينتل چيپست توليد مي کنند مي توان شرکت هاي Intel ، SIS ، VIA را نام برد . همچنين از جمله شرکت هايي که براي پردازنده هاي AMD چيپست توليد مي کنند مي توان به شرکت هاي AMD ، NVidia ، VIA و ... اشاره کرد . پس توصيه ما به شما اين است که مادربوردي را انتخاب کنيد که چيپست آن از مارک هاي معتبر و معروف باشد . ديگر خود دانيد ...
گرافيک و صداي توکار در مقابل گرافيک و صداي مستقل :
بعضي از ماربورد ها داراي گرافيک و صداي Onboard مي باشند . يعني کارت گرافيک و صدا از قبل روي مادربورد نصب شده و جزئي از آن مي باشد . اين مادربورد ها براي آنهايي مناسب است که نياز به گرافيک و صداي قدرتمند ندارند . ولي اگر شما جزو آن دسته از کساني هستيد که با کامپيوتر خود کارهاي گرافيکي سنگين انجام مي دهند و يا بازي هاي گرافيکي سنگين مي کنند و يا به آخرين امکانات صوتي نياز دارند ، به شما توصيه مي کنيم از مادربورد هايي که داراي گرافيک و صداي توکار ( Onboard ) هستند استفاده نکنيد . در اين صورت شما مي توانيد کارت گرافيکي و کارت صداي مورد علاقه خود را جداگانه خريداري کنيد و روي مادربورد نصب کنيد . ولي گرافيک و صداي توکار يک مزيت دارد : صرفه جويي در هزينه !!! پس اگر به گرافيک و صداي خيلي قدرتمند نياز نداريد بهتر است پول و انرژي خود را هدر ندهيد و از گرافيک و صداي Onboard استفاده کنيد . البته بايد بگويم که گرافيک و صداي توکار در مادربورد هاي جديد که هم اکنون ساخته مي شوند ، کارآيي نسبتا خوبي دارند و مي توانند نيازهاي شما را به خوبي برطرف کنند ... بقيه اش با شماست ...
اسلات AGP و PCI :
برخي از مادربورد ها که داراي گرافيک توکار ( Onboard ) هستند ، براي ارتقاي گرافيکي در آينده ، داراي اسلات AGP مي باشند . در اين صورت شما مي توانيد پس از مدتي در صورت نياز به گرافيک قدرتمند تر ، گرافيک سيستم خود را با نصب يک کارت گرافيکي ارتقا دهيد . پس اگر مي خواهيد مادربوردي را بخريد که داراي گرافيک توکار است سعي کنيد حتما مجهز به اسلات AGP باشد . ( تقريبا تمام مادربورد هاي امروزي که داراي گرافيک توکار هستند ، مجهز به اسلات AGP مي باشند . )
مسئله ديگر ، وجود تعداد کافي اسلات PCI مي باشد . حتي الامکان بايد مادربورد انتخابي شما داراي 3 يا 4 اسلات PCI باشد . ( اين اسلات ها براي ارتقاي سيستم و همچنين کارت هايي مانند کارت شبکه است)
توجه : هم اکنون نسل جديدي از اسلات ها با عنوان PCI Express در مادربورد هاي جديد و پيشرفته به کار برده مي شود که داراي پهناي باند بيشتري نسبت به اسلات هاي PCI مي باشد . ( البته مادربورد هاي جديد که از اين اسلات ها استفاده مي کنند ، قيمتي بيشتر از 160 دلار دارند ! ) در اين مادربورد ها شما بايد از کارت هايي استفاده کنيد که از نوع PCI Express هستند .
مادربرد هاي Dual Bios :
برخي از مادربورد هاي جديد داراي 2 بايوس مي باشند . وقتي سيستم شما دچار شوک ، خرابي و يا حملات ويروسي مي شود ، ممکن است بايوس شما از کار بيفتد . در اين صورت اگر مادربورد شما Dual Bios نباشد ممکن است مجبور شويد بايوس و يا حتي مادربورد خود را تعويض کنيد !!! در مادربورد هاي Dual Bios ، يکي از بايوس ها بايوس اصلي است که سيستم از روي آن بوت مي شود و بايوس دوم ، بايوس ذخيره است که در صورت از کار افتادن بايوس اصلي ، مي توانيد سيستم را از روي آن بوت کرده و اطلاعات آن را به بايوس اصلي ، منتقل کنيد . خوب البته چنين مادربوردي ، قيمت بيشتري هم دارد ... !!!
SATA يا IDE ؟
اکثر مادربورد هاي جديد از هارد ديسک هاي SATA ( سريال ATA ) پشتيباني مي کنند که نسبت به مدل هاي معمولي ( IDE ) که داراي اينترفيس موازي ATA ( Parallel ATA ) مي باشند ، سرعت بيشتري دارند . طبق تست هاي انجام شده ، هارد ديسک هاي IDE داراي حداکثر سرعت 133 MB/sمي باشند ولي هارد ديسک هاي SATA ( سريال ATA ) داراي سرعت 150 MB/s مي باشند که اين سرعت در سال هاي آينده به 600 MB/s خواهد رسيد !!! پس به شما پيشنهاد مي کنم که مادربوردي را خريداري کنيد که از هارد ديسک هاي SATA پشتيباني کند .
درگاه هاي USB و FireWire و ... :
امروزه اکثر وسايل جانبي کامپيوتر مانند پرينتر ها از طريق پورت هاي USB به کامپيوتر وصل مي شوند که سرعت بالاتري دارد . به طوري که بعضي از مادربورد هاي جديد ، ديگر از درگاه هاي قديمي استفاده نمي کنند بلکه از درگاه هاي USB 2 استفاده مي کنند . پس ديگر لازم نيست به درگاه ها و ... مادربورد توجه زيادي بکنيد . چون اکثر مادربورد هاي جديد در مورد درگاه ها و ... داراي امکانات خوبي مي باشند . فقط دقت کنيد مادربورد شما حداعقل از 3 درگاه USB 2.0 و 1 درگاه FireWire پشتيباني کند .
